Yakuplu Mah.Hürriyet Bulvarı No:45/7 Beylikdüzü - İSTANBUL

ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemi

ISO 50001 ENERJİ YÖNETİM SİSTEMİ NEDİR?

ISO 50001 Enerji Yönetim Standardı 2011 yılının Haziran ayında Uluslar Arası Standardizasyon Organizasyonu tarafından yayınlanmıştır. Ülkemizde ise TS EN ISO 50001 olarak Aralık 2011’de yürürlüğe girmiştir.

ISO 50001 Enerji Yönetim Standardı, organizasyonların enerji verimliliğini yükseltmek  için gerekli olan süreç ve sistemleri oluşturmalarını, bu sistemleri uygulamalarını ve sürdürebilmelerini sağlamaktadır. Bu standart aynı zamanda işletmelerin tamamını iyi enerji yönetim uygulamalarına teşvik eder, iyi enerji  yönetimi ile maliyetlerin azaltılmasını ve işletmelerin çevreye karşı duyarlılıklarının belgelendirilmesini sağlar.

ISO 50001 maliyetleri ve sera gazı emisyonlarını düşürme esaslı, etkili bir enerji yönetimi için sistemleri ve prosedürleri belirleyerek işletmelerin sistematiği kurmalarına yardımcı olur.

ISO 50001 bilinen, uluslar arası standartların ve uygulamaların üzerine yapılandırılan en yeni ve en iyi uygulamaları temsil eder. Standart ENYS (Enerji Yönetim Sistemi) için gereklilikleri tanımlar. Bu standart, organizasyonunuzun enerji politikasını geliştirmesine ve uygulamasına yardımcı olurken enerji tüketimindeki önemli alanları belirler. Yine bu sistem enerji yönetimi araçlarını, hedeflerini ve programlarını kapsar.

ISO 50001 ENERJİ YÖNETİM SİSTEMİNİN FAYDALARI NELERDİR?
  • ISO 50001 Enerji Yönetim Sisteminin işletmelere sağladığı faydaları şu şekilde sıralayabiliriz:
  • Uygulamaya konulan projeler yardımıyla enerji tüketimini azaltır.
  • Enerjiden kaynaklanan masrafların kontrol altına alınmasını sağlar ve bu masrafları azaltır.
  • Var olan cihazların kullanımını kontrol altında tutar.
  • Enerji tüketiminin takip edilmesi yoluyla performans hakkında bilgi edinilmesini sağlar.
  • Verimliliğin arttırılması ve yasalara uygunluğu sağlar.
  • İsraftan kaynaklanan olumsuz çevre etkisini azaltır.
  • Enerji bilinci ile ilgili olarak kuruluşun toplum içinde saygınlığını arttırır.
  • Sera gazı emisyonlarının azaltılmasında katkı sağlar.
  • Diğer yönetim sistemleri ile entegre edildiği halde kaynak tasarrufu sağlar.
ISO 50001  ENERJİ YÖNETİM  SİSTEMİ  BELGESİ  NEDİR?

İşletmelerinin enerji tüketimini azaltmak,enerji giderlerini kontrol etmek,işletmelerindeki alet ve makinaların kullanımını denetlemek isteyen,enerji tüketimini izleyerek takip etmek isteyen, verimliliği artırırken yasal düzenlemelerle de uyum içersinde olmak isteyen kuruluşlar, Iso 50001 Enerji Yönetim sistemini kurmak isterler.Bu firmalar bu sistemi kurmakla, sera gazı emisyonlarının azaltılmasına da katkıda bulunmuş olurlar.Bununla birlikte gereksiz enerji kullanımıyla çevreye verilen zarar en aza indirilmiş olur.

Tüm bu faaliyetleri yapan ve devam ettiren bu işletmeler bu durumda, Iso 50001 Enerji Yönetim Sistemi Belgesi de almak isteyeceklerdir. Bu sistem enerji ile bağlantısı olan  kuruluşları doğrudan ilgilendirmektedir.Bundan dolayı bu işletmeler aynı zamanda Iso 50001 Enerji Yönetim Sistemi Belgesi alabilirler.Bu sistemin standartları, her boyutta ve her sektörde faaliyet gösteren tüm kuruluşlar için uygulanmaya çok müsaittir.Bu nedenle bu sistemi her işletme kurabilir ve Iso 50001 Enerji Yönetim Sistemi Belgesi alabilir.

Dünya üzerindeki tüm işletmelerin bu sistemi kullanması durumunda, dünya genelinde kullanılan enerjinin % 60’nın kontrol altına alınacağı hesaplanmaktadır.İşletmelerin küresel ekonomiyi veya enerji fiyatlarını kontrol etmeleri imkansızdır ama kendi bünyelerindeki enerji tüketimini kontrol etmeleri mümkündür.

İşletmeler enerji kaynaklarını etkin kullandıklarında enerji verimliliğini de arttırabilirler. Bu sistemin en güzel yanı verimliliği izlemenin çok hızlı olmasıdır.

ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemi standartları ülkemizde yayınlandıktan sonra yapılan yasal düzenlemelere göre, bu belgeye sahip olmayan sanayi işletmeleri, devlet desteği için yapacakları verimlilik arttırıcı projeleri için artık başvuru yapamayacaklar.

ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemi Belgesine sahip olan işletmelerin, enerji verimliliği ile ilgili sürekli iyileştirme yükümlülükleri bulunmaktadır ve bunu yerine getirmek mecburiyetindedirler.

ISO 50001  ENERJİ YÖNETİM  SİSTEMİ  BELGESİ NASIL ALINIR?

ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemi Belgesi almak isteyen kuruluşların yapması gereken işlemler  şöyledir:

  • Güvenilir ve akredite olduğundan emin olunan bir belgelendirme kuruluşuna başvurmak ve bu kuruluşla anlaşma sağlamak,
  • Belgelendirme kuruluşu tarafından denetim ve uygunluk değerlendirme çalışmalarının başlatılması,
  • Sistem kuruluşu sırasında hazırlanan dokümanların incelenmesi,
  • Saha denetiminin yapılması
  • Denetimler sonunda denetçilerin hazırladıkları raporu belgelendirme kuruluşuna sunması,
  • Belgelendirme kuruluşunun rapor sonuçlarını incelemesi,
  • Rapor sonuçları incelendikten sonra işletme bu belgeyi hak ediyorsa ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemi Belgesinin hazırlanarak teslim edilmesi.
ISO 50001 ENERJİ YÖNETİM SİSTEMİ BELGESİ’Nİ KİMLER ALABİLİR?

ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemini ne boyutta olursa olsun ve hangi sektörde faaliyet gösteriyorsa göstersin, bir mal veya hizmet üreten her kuruluş kurabilir ve uygulayabilir.

ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemi,  yoğun olarak enerji bağlantılı faaliyet gösteren kuruluşları veya sera gazı salınımlarıyla ilgili yasal bir yükümlülük ile karşılaşabilecek kuruluşları doğrudan ilgilendirmektedir. Bu tür işletmelerin Iso 50001 sistemini kurması ve bu belgeyi alması kendi çıkarları anlamında ve küresel anlamda büyük öneme sahiptir.

Günümüzde sanayi kuruluşları açısından önemli bir husus haline gelen enerji maliyetlerini ortadan kaldırmanın veya en aza indirmenin yolu enerji tüketimini düşürmekten geçmektedir. Bu konuda başarılı olabilmek için de sağlıklı bir Enerji Yönetim Sisteminin kurulması gerekmektedir.

Bu sistem sayesinde uygulamaya başlanan projeler, enerji sarfiyatını azaltacak dolayısıyla enerji sarfiyatından kaynaklanan giderler kontrol altına alınıp israfın önüne geçilmiş olacaktır.

Kısaca ifade etmek gerekirse, enerji kullanarak faaliyetlerini yürüten bütün kuruluşlar Iso 50001 Enerji Yönetim Sistemini kurabilirler.

ISO 50001 ENERJİ YÖNETİM SİSTEMİ STANDART MADDELERİ

ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemi standart kapsamı temel olarak yedi maddeden oluşmaktadır ve bu maddeler şöyledir:

  • Genel Koşullar:

İşletmenin neden Enerji Yönetim Sistemine ihtiyaç duyduğunu açıklayan bölümdür.

  • Yönetim Sorumluluğu:

Genelde tüm kalite sistemlerinde olduğu gibi, bu sisteme üst yönetim tarafından önem verildiği ve sistemin sahiplenildiği açıklanır.

  • Enerji Politikası:

Üst yönetimin işletmenin faaliyetleri çerçevesinde enerji yönetimi konusunda benimsediği politikayı açıklar. Üst yönetim enerji verimliliği için bir politika geliştirmek mecburiyetindedir. Burada aynı zamanda, belirlenen enerji politikasına uygun, enerji hedefleri de ortaya konmuş olacaktır.

  • Enerji Eylem Planı:

Bu bölümde de işletmenin enerji politikaları doğrultusunda Enerji Yönetim Sistemini nasıl kuracağının bir planı açıklanır. Sistemin  kurulum aşamaları sırasında bu plana göre hareket edilecektir.

  • Uygulama ve Operasyon:

Hazırlanan eylem planının hayata geçirilmesi çalışmalarını açıklar.

  • Performans denetimleri:

Kurulan ve çalışmaya başlayan Enerji Yönetim Sisteminin uygulama koşullarının ve sonuçlarının nasıl denetleneceği açıklanır. Enerji tüketimi ile ilgili verilerin nasıl kullanılacağı, sonuçların nasıl ölçüleceği, belirlenen enerji politikasına ne kadar uyulduğu gibi birçok noktanın denetim koşulları bu bölümde açıklanır.

  • Yönetimin Gözden Geçirmesi:

Bütün bu çalışmaların hepsinde sorumlu olan üst yönetimin, uygulamayı gözden geçirme konusundaki yükümlülüklerini açıklar. Böylece kurulmuş olan Enerji Yönetim Sisteminin gelişmelere açık olması ve güncellenmesi sağlanır.

ISO 50001 ENERJİ YÖNETİM SİSTEMİ  TEMEL PRENSİPLERİ

 ISO 50001 Enerji Yönetim Sisteminin temel prensipleri maddeler halinde şöyle sıralanabilir:

  • Enerjinin verimli kullanılması; doğal kaynakların hızla tükendiği günümüzde enerji tasarrufu işletmelerin ve ülkelerin üzerinde ciddiyetle durduğu bir mesele haline gelmiştir.
  • Sera gazı salınımlarının kontrol altına alınması; çevrenin korunması, yer altı ve yerüstü kaynaklarının korunması kadar sera gazı salınımlarının da kontrol altına alınması dünyamızın geleceği adına büyük bir öneme sahiptir.
  • İşletmenin iç yapısında sürekli iyileştirme çalışmalarının yapılması. Enerji yönetim sistemini kurmakla birlikte bu sistemi iyi bir şekilde yürütmek de büyük bir öneme sahiptir.Kalitenin iskeletini oluşturan planla,uygula,kontrol et ve tedbir al döngüsü hiçbir şekilde aksatılmamalıdır
  • Kuruluş bünyesinde çalışanlarda enerji bilincinin oluşması; daha verimli bir enerji yönetim sistemi oluşturulabilmesi için çalışanlarında bu bilinçle hareket etmesi gerekir.
  • İşletmeler için ölçülebilir , daha gerçekçi ve kabul edilebilir enerji hedeflerinin konması. Bu aynı zamanda yasal düzenlemelerle birlikte bir zorunluluk halini almıştır.
ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemi Neden Önemlidir?
  • Enerji konusu işletmeler için önemli bir başlık ve o işletmenin faaliyetleri için önemli bir maliyettir.
  • Bir organizasyon için enerjinin sarfiyatı maliyetlerine ilave olarak, enerji kaynaklarının bitmesi veya enerji imalatına katkıda bulunan toplumsal ve çevresel maliyetler ile iklim değişikliği gibi problemler de kuruluşa ek maliyet şeklinde geri dönmektedir.
  • Enerji kaynaklarının keşfedilmesi, enerji dağıtım teknolojileri, yenilebilir enerji kaynaklarının geliştirilmesi ve uygulanması zaman alabilir.
  • Küresel ekonomi göz önüne alındığında, firmalar kişisel olarak, enerji fiyatlarını veya hükümet politikalarını inceleyemez ama enerji faaliyetlerini yöneterek kendilerine fayda sağlayabilir.
  • İyileştirilmiş bir enerji performansı, firma için hızlı yarar sağlayabilir, firma enerji kaynakları ve enerji varlıkları ile alakalı faaliyetini optimize ederek bu şekilde organizasyonunun enerji maliyetlerini ve tüketimini de en aza indirir.Organizasyon aynı zamanda enerji kaynaklarının bitmesi veya azaltılması yönünde de olumlu katkılar gerçekleştirerek,küresel ısınma gibi enerji uygulamalarının dünya çapındaki etkisini de azaltacaktır.

ISO 50001 Mevzuatı